Duvarları Carrara, Prato ve Siena'dan getirilen beyaz, yeşil ve kırmızı mermer şeritlerle kaplı; San Giovanni Vaftizhanesi ve Giotto'nun Çan Kulesi ile tek bir yapı topluluğu oluşturuyor. Üçü de UNESCO Dünya Mirası listesindeki Floransa tarihî merkezine dahil. Floransa Başpiskoposu'nun makamı olan katedralin üç apsisli planının, şehrin adına gönderme yaparak bir çiçeği andırması amaçlanmıştı.

Arnolfo di Cambio'nun tasarımı 1294'te onaylandı ve inşaat 9 Eylül 1296'da, daha eski Santa Reparata katedralinin yerinde başladı. Arnolfo'nun 1302'deki ölümünden sonra çalışmalar on yıllarca yavaşladı; yün tüccarları loncası Arte della Lana 1331'de işi üstlendi, 1334'te atanan Giotto ise enerjisini çan kulesine verdi. Ana nef 1380'de tamamlanmıştı, ama Arte della Lana 1418'de kubbe için yarışma açtığında kubbe hâlâ yoktu; yarışmayı Lorenzo Ghiberti'nin önünde Brunelleschi kazandı. Papa IV. Eugenius kiliseyi 25 Mart 1436'da kutsadı; Verrocchio'nun 1469'da fenerin tepesine yerleştirdiği yaldızlı bakır top, inşaatın sonunu işaret etti.

Kubbe 1420 ile 1436 arasında, alışılmış ahşap kalıp iskelesi kullanılmadan yükseltildi. Brunelleschi iç içe iki tuğla kabuk inşa etti, bunları kumtaşı kirişlerden ve demirden halkalarla birbirine bağladı ve tuğlaları balıksırtı düzeninde dizdi; böylece her yeni sıra köşelerdeki kaburgalara yaslanıyordu. Dört milyondan fazla tuğla dahil yaklaşık 37.000 ton malzemeyi kaldırmak için kendi vinç makinelerini tasarladı. Kubbenin ahşap ve tuğladan yaptığı maketi, katedralin arkasındaki Museo dell'Opera del Duomo'da duruyor.

Mermer cephe yapının geri kalanından çok daha genç. Orta Çağ cephesi yarım bırakıldı ve 1587–1588'de yıkıldı; çıplak duvar, Emilio De Fabris'in 1871'de bir yarışmayı kazanmasına kadar bekledi. Onun neo-Gotik tasarımı 1876 ile 1887 arasında yükseldi. 1899 ile 1903 arasında yapılan üç bronz kapısı Meryem'in hayatından sahneler gösteriyor; lünetlerde Niccolò Barabino'nun mozaikleri, üst kısımdaki nişlerde ise on iki Havari yer alıyor.

Gotik iç mekân geniş ve sade bir izlenim bırakıyor. Ana kapının üstünde, Paolo Uccello'nun 1443'te boyadığı bir saat tek akrebiyle, her günü gün batımında bitiren "İtalyan saati"nin 24 saatini gösteriyor. Uccello, paralı asker komutanı Sir John Hawkwood'un yeşil tonlu freskosunu da yaptı; Domenico di Michelino'nun bir freskosu ise Dante'yi Floransa şehrinin önünde, çevresinde İlahi Komedya'nın üç âlemiyle gösteriyor. Kubbenin içinde Giorgio Vasari ile Federico Zuccari, 1572 ile 1579 arasında yaklaşık 3.600 metrekarelik bir alanı Kıyamet Günü sahnesiyle kapladı. Donatello, Ghiberti, Uccello ve Andrea del Castagno gibi sanatçıların tasarladığı 44 vitray pencere var.

1965 ile 1974 arasındaki kazılar zeminin altını açtı ve Roma evlerini, erken Hristiyan dönemine ait bir döşemeyi ve Santa Reparata'nın kalıntılarını ortaya çıkardı; kriptanın ziyaretçilere açık bölümünde, girişin yakınında Brunelleschi'nin sade mezarı bulunuyor. Her 21 Haziran'da yapılan bir canlandırma, gökbilimci Paolo dal Pozzo Toscanelli'nin 1475'te kubbenin yükseklerinde, zeminden doksan metreden fazla yukarıda küçük bir delik açarak oluşturduğu meridyen çizgisini yeniden hayata geçiriyor. Katedral kurulu ziyaretçilerden bir ibadet yerine uygun giyinmelerini istiyor; hareket kısıtlılığı olanlar sağ taraftaki Porta dei Canonici'yi kullanabiliyor.