Campania'da, Napoli yakınlarında, günümüzdeki Pompei kasabasının yanında, yanardağa yaklaşık 8 km uzaklıktaki bir lav platosunda yer alır; bir zamanlar kıyıda olan antik kent bugün kabaca 700 m içeride kalır. Kent 64 ila 67 hektar kadar bir alanı kaplıyordu ve bunun yaklaşık üçte ikisi kazılmıştır. UNESCO 1997'de onu Dünya Mirası Listesi'ne aldı; daha geniş Vezüv Ulusal Parkı'nın içinde yer alır.
Kent, Roma dönemi kalıntılarından çok daha eskiydi. Burada MÖ 8. yüzyıldan itibaren Osk köyleri vardı; Roma denetimi ele geçirmeden önce Yunanlar, Etrüskler ve Samnitler de iz bıraktı. Pompeii Müttefikler Savaşı'nda Roma'ya karşı taraf tutunca Sulla kenti MÖ 89'da kuşattı; balistalarının atışlarının bıraktığı çukurlar Porta Ercolano yakınındaki surlarda hâlâ görülebilir. Kent bir Roma kolonisi oldu ve Augustus döneminde yeni kamu yapıları ile Serino Su Kemeri'nin bir kolundan gelen akan suya kavuştu. 5 Şubat 62'deki şiddetli bir deprem kente ağır zarar verdi; Vezüv patladığında yeniden yapım hâlâ sürüyordu.
Patlama iki gün sürdü. Yaklaşık 18 saat süren ilk süngertaşı yağışı evresi çoğu insana kaçacak zaman tanıdı; alanda yalnızca yaklaşık 1.150 ceset bulunmuştur. Ardından kavurucu küllerden oluşan piroklastik akıntılar kentin üzerinden geçti ve geride kalanları, çoğunlukla sıcaklığın etkisiyle öldürdü. Genç Plinius patlamayı Napoli Körfezi'nin karşı yakasındaki Misenum'dan izledi ve daha sonra anlattı; amcası Yaşlı Plinius ise yardıma gitmek için donanmaya önderlik ederken öldü. Cesetler sertleşen külün içinde boşluklar bıraktı; 1863'te kazıların başına geçen Giuseppe Fiorelli bu boşluklara alçı dökmenin yolunu buldu ve kurbanları son anlarında gösteren kalıplar böyle ortaya çıktı.
Fiorelli ayrıca kenti dokuz regio'ya böldü ve bugün hâlâ kullanılan ada ve kapı numaralarını verdi. Kazılmış sokaklarda yürüyen ziyaretçiler Jüpiter Tapınağı ve Bazilika'nın bulunduğu Forum'un, iki tiyatronun, palaestrası ve havuzuyla Amfitiyatro'nun, Stabia ve diğer kamu hamamlarının, Macellum çarşısının ve Lupanar'ın önünden geçer. Evler arasında Faun'un Evi, Trajik Şair'in Evi ve surların dışında Gizemler Villası yer alır. Duvarların içine ve dışına kazınmış yazılar, dönemin gündelik konuşma Latincesini günümüze taşır.
Sıradan meslekler her yerde karşınıza çıkar. Kentte fırınları ve değirmen taşlarıyla en az 31 fırın ve neredeyse 100 thermopolium, yani sıcak yemek ve içecek sunan tezgâh vardı; erzak küpleri ve boyalı sunağıyla Vetutius Placidus'unki bunlardan biridir. 62'den sonra bir rahibenin yaptırdığı Eumachia Binası yün pazarı ya da çırpıcılar loncasının merkeziydi; Stephanus'un fullonica'sında kumaşların yıkandığı tekneler görülür. Pompeii'nin en güzel fresklerinin ve eserlerinin çoğu Napoli Ulusal Arkeoloji Müzesi'ndedir; alanın içinde ise ilk kez 1873–1874'te Fiorelli tarafından kurulan Antiquarium, buluntuları, kurbanların kalıplarını ve yerleşimin Roma öncesi hikâyesini sergiler.




