Ekber kenti 1571'de, 1569'da Sikri köyünde oğlu Cihangir'in doğumunu önceden bildiren Sufi ermişi Şeyh Selim Çişti'nin hankahının yanında kurdu. Ekber'in 1573'teki zaferle sonuçlanan Gucerat seferinin ardından kent, “Zafer Kenti” anlamına gelen Fatehpur Sikri adını aldı. 1585'te Ekber bir Pencap seferine çıktı ve sarayı buradan taşıdı; 1610'a gelindiğinde kent tamamen terk edilmişti; bu en çok yetersiz kalan su kaynaklarıyla açıklanır. Saray kenti 1986'da UNESCO Dünya Mirası listesine alındı.
Alan, Ekber'den çok önce de yerleşim yeriydi. Hindistan Arkeoloji Araştırmaları Kurumu'nun 1999–2000'deki kazıları evleri, tapınakları ve ticari yapıları ortaya çıkardı; Birchhabili Tila'da 6. yüzyıla uzanan bir Jain mabedinin kalıntıları ile daha sonra yerel kırmızı kumtaşından yapılmış, aralarında 1010 yılı yazılı bir Jain Sarasvati'nin de bulunduğu heykellerle bir Jain tapınağı bulundu. Ekber'in selefi Babür, Rana Sangha'yı yendikten sonra burada büyük bir gölün kıyısında bir “Zafer Bahçesi” düzenlemiş ve yere “teşekkür” anlamına gelen Shukri adını vermişti.
Kent, yaklaşık 3 kilometre uzunluğunda ve 40 metre yüksekliğinde bir sırtın üzerindedir; üç yanı surlarla çevrili, dördüncü yanı ise bir gölle sınırlıdır. Yapıları Timurlu örnekleri izler, Gucerat dokunuşları taşır ve dönemin Hindu ve Müslüman konut mimarisini harmanlar; bir Babür başkentinde saray hayatının ve rütbe düzeninin net bir resmini verecek kadar iyi korunmuşlardır. En ünlü yapı, Gucerat seferinin onuruna dikilen ve kentin üzerinde 46 metre yükselen kapı Buland Darwaza'dır. Kente, aralarında Delhi, Agra, Gwalior ve Ajmeri kapılarının bulunduğu, surdaki bir dizi kapıdan girilirdi.
İçeride hükümdar tebaasıyla Divan-ı Am'da, yani Halka Açık Kabul Salonu'nda buluşurdu: geniş bir açık alana bakan, çok bölmeli, dikdörtgen bir köşk; güneybatısında Türk hamamları bulunur. Ekber, senkretik inancı Din-i İlahi'nin temellerini attığı toplantılar için 1575'te İbadethane'yi, Ibadat Khana'yı yaptırdı. Halk arasında Jodha Bai olarak bilinen baş Racput eşi Mariam-uz-Zamani'nin sarayı özel bir avlunun çevresinde düzenlenmiştir ve ibadet için bir Hindu tapınağı ve bir tulsi math ile Racput etkisi taşır; saray içeriden Ekber'in kendi yatak odalarına bağlanıyordu.
Öteki yapılar sarayın resmini tamamlar. Müzisyenlerin imparatorun gelişini duyurduğu davul evi Naubat Khana, güney yanındaki Fil Kapısı Hathi Pol'un önünde durur. Pachisi Avlusu, Ludo'nun atası olan oyun için dev bir oyun tahtası olarak düzenlenmiş bir meydandır; taşların yerini insanlar alırdı. Ekber'in gözde veziri için yapılan Birbal'ın Evi, eğimli taş güneşlikleri, yani chajja'ları ve onları taşıyan konsollarıyla bilinir. Hiran Minar, fil dişi biçiminde taş çıkıntılarla donatılmış yuvarlak bir kuledir; gelenek onun Ekber'in gözde filinin mezarını işaretlediğini söyler, ama büyük olasılıkla bir dizi mil taşının başlangıç noktası olarak kullanılmıştır. Komplekste ayrıca bir darphane, bir arşiv dairesi, bir hazine, kraliyet atölyeleri, ahırlar ve bir kervansaray vardı.
Nasıl gidilir
Fatehpur Sikri, Agra'ya karayoluyla 40 kilometreden az uzaklıktadır; UPSRTC iki yer arasında düzenli otobüs seferleri yapar, turist otobüsleri ve taksiler de bu yolculuğu yapar. Fatehpur Sikri tren istasyonu kent merkezine yaklaşık 1 kilometre uzaklıktadır; en yakın havalimanı, Kheria Havalimanı olarak da bilinen, yaklaşık 40 kilometre uzaklıktaki Agra Havalimanı'dır.




